و متجدّدين هم روى اين خواسته‌اند مشى كنند از راه ويتامين داخل شده‌اند ولى تجربيّات قدماء روى اصلى است كه بتجربه حاصل كرده‌اند مزاج هر شيئى را كه اگر خواهند آن مزاج را استعمال و يا تبديل دهند مىتوانند مثلا گفته‌اند علاج بضدّ است اگر كسى شيره خورد و در اثر حرارت شيره عطش ظاهر شد بلا مقدّمه اگر انار بخورد رفع آن عطش را مىنمايد و همچنين اگر هندوانه يا دوغ بخورند پس اين دو مزاج ضدّ يكديگرند و در حال اسهال كه خشكى بر معده غالب شد به جهت حرارت و آب طلب نمود دوغ كه ضدّ اسهال و ضدّ خشكى معده مىباشد استعمال مىكنند بخلاف متجدّدين كه در چنين حال كه خواهند رفع عطش كنند يا رفع اسهال ناچارند ويتامين سى استعمال كنند و آن ويتامين هم در ترشيها و هم در شيرينىها وجود دارد ممكن است معالج چون بطور اطلاق بايد ويتامين سى استعمال كنند و در ترشيها و ميوه‌ها وجود دارد پس ناچار بايد آب هندوانه به مريض دهد پس آب هندوانه اگرچه رفع خشكى معده مىكند ولى باسهال مىافزايد و يا آب پرتقال و يا آب اسفاناج مىدهد همه اينها باعث ازدياد اسهال مىگردند بعلّت اينكه ملاحظهء مزاج نشده پس بدستور اطبّاء قديمه مىگويند بايد چيزى استعمال كرد كه سرد و تر و قابض باشد و آن دوغست و اگر دوغ يافت نشد آب هندوانه استعمال كردند يا اب ليمو با ضميمه قوابض است مانند افيون و لازمست بر معالج دستور قديمه را معمول داشته و ملاحظهء مزاج آن را نموده تا عمليّات او بحقّ تصادف نمايد . و ما ناچاريم از اينكه ذكر كنيم علائم تشخيص امراض را قديما و جديدا در قرائن و علامات تشخيص امراض من جمله از علائم تشخيص امراض احكام تركيب سال مىباشد گذشته از مشخّصات مرض با علم به اين تركيب طبيب مىتواند حكم كند در هر فصلى چه مرضى شيوع دارد و پيش‌بينى نمود و ازاين‌جهت كمك خواهد بود در علائم تشخيص امراض مشبّهه . بدانكه از شان فصول اربعه چنانست كه هر فصلى طبق رويّه و عادت اهلش